Egwyddor 1.2: Dadansoddi’r peryglon

Dadansoddi’r peryglon

Beth yw ystyr hyn?

Byddwch yn cyflawni asesiad o’r peryglon a bennwyd gennych i bennu pa beryglon y mae’n hanfodol eu hatal, eu dileu neu’u lleihau i lefelau derbyniol i gynhyrchu bwyd diogel.

Sut i gyflawni’r cam hwn

1.   Ysgrifennwch ddisgrifiad o bob perygl

Ar gyfer pob un o’r peryglon posibl a bennwyd gennych mewn cam yn y broses, ysgrifennwch ddisgrifiad o’r perygl. Bydd hyn yn rhoi manylion ffynhonnell y perygl neu’r hyn sy’n achosi’r perygl.

Dylech ystyried y materion a ganlyn pan fyddwch yn disgrifio’r perygl a cheisio cynnwys y geiriau "presennol", "cyflwyno", "cynyddu" neu "goroesi" yn eich disgrifiad, os ydynt yn berthnasol:

  • Presennol

A yw’n bosibl bod y perygl eisoes yn bresennol yn ystod y cam penodol hwn yn y broses?

Mae hyn fel arfer yn gysylltiedig â chaffael cynhwysion/deunydd e.e. mae perygl yn bresennol mewn deunydd crai a ddarparwyd gan y cyflenwr.

  • Cyflwyno

A allai’r perygl gael ei gyflwyno yn ystod y cam penodol hwn yn y broses?

Gan bobl, offer, yr amgylchedd, deunyddiau eraill, o bosibl?

  • Cynyddu

A allai’r perygl gynyddu yn ystod y cam penodol hwn yn y broses?

Mae hyn fel arfer yn gysylltiedig â thwf micro-organeb.

  • Goroesi

A allai’r perygl oroesi’r cam hwn yn y broses?

Mae hyn fel arfer yn gysylltiedig â micro-organebau nad ydynt yn cael eu lladd, eu hatal neu’u dinistrio gan y cam yn y broses y bwriedir iddo wneud hynny.

Gall fod mwy nag un disgrifiad ar gyfer perygl penodol.

Rhif y cam yn y broses

Enw'r cam yn y broses

Y perygl a'r rhesymau posibl drosto

Disgrifiad

Perygl

Rheswm

1

Derbyn deunyddiau crai

Presenoldeb

bacteria pathogenig (e.e.Campylobacter, Salmonela)

mewn deunyddiau crai gan y cyflenwr

 

 

Twf

bacteria sy’n creu sborau (e.e.Cl. Botulinum, B. cereus)

defnyddio’r tymheredd anghywir

 

 

Presenoldeb

cerrig

mewn deunyddiau crai gan y cyflenwr

10

Storio’r cynnyrch wedi’i oeri

Twf

bacteria pathogenig

defnyddio’r tymheredd anghywir

 

 

Cyflwyno (halogi)

bacteria pathogenig

offer/amgylchedd budr

15

Ffrïo dwfn

Goroesiad

pathogenau

tangoginio: tymheredd yr olew’n rhy isel neu’r cyfnod ffrïo’n rhy fyr

 

2.   Rhowch sgôr i bennu pa mor ddifrifol yw pob perygl

Dyma’r sgoriau:

1 = Pe bai’r perygl yn digwydd, gallai achosi mân anaf i’r defnyddiwr

2 = Pe bai’r perygl yn digwydd, gallai’r defnyddiwr gael ei dderbyn i’r ysbyty neu ddioddef anaf difrifol byrdymor.

3 = Pe bai’r perygl yn digwydd, gallai’r defnyddiwr farw neu ddioddef salwch hirdymor a fyddai’n arwain at farwolaeth

 

3.   Rhowch sgôr i bennu pa mor debygol y mae pob perygl o ddigwydd

Dyma’r sgoriau:

1 = Gallai’r perygl ddigwydd o bosibl (nid yw’n debygol o ddigwydd, ond fe allai ddigwydd)

2 = Gallai’r perygl ddigwydd fwy na thebyg (mae’n debygol o ddigwydd rywbryd, ond nid yw wedi digwydd hyd yma)

3 = Mae’r perygl yn sicr o ddigwydd (bydd yn digwydd rywbryd neu mae wedi digwydd yn y gorffennol)

Bydd sgôr yn cael ei chreu’n awtomatig ar sail y gwerthoedd a roddwyd gennych.

Sgôr difrifoldeb

(1-3)

3

3

6

9

2

2

4

6

1

1

2

3

 

1

2

3

 

 

Sgôr tebygolrwydd (1-3)

 

4.   Pennu sgôr sy’n dynodi bod perygl yn sylweddol

Dylech bennu sgôr drothwy. Byddwch yn ystyried bod unrhyw berygl â sgôr uwchlaw’r sgôr drothwy’n berygl sylweddol a byddwch yn ei drafod ymhellach yn y cam nesaf. Os byddwch yn penderfynu bod sgôr o 3 yn dynodi perygl sylweddol, bydd pob perygl â sgôr o 3 neu ragor yn symud ymlaen i’r cam nesaf.

Dylech seilio’ch penderfyniad ar eich profiad a’ch barn broffesiynol.

Er enghraifft,

Allwedd

Peryglon sylweddol

 

Fe’u rheolir drwy gyfrwng rhaglenni hanfodol effeithiol

 

Os byddwch yn pennu bod sgôr o 3 yn dynodi perygl sylweddol, bydd pob perygl â sgôr o 3 neu ragor yn symud ymlaen i gam nesaf MyHACCP (Egwyddor 1.3). Bydd pob perygl â sgôr o 2 neu lai yn cael ei reoli drwy gyfrwng rhaglenni hanfodol effeithiol.

Sgôr difrifoldeb

 (1-3)

3

3

6

9

2

2

4

6

1

1

2

3

 

1

2

3

 

 

Sgôr tebygolrwydd (1-3)

Os byddwch yn pennu bod sgôr o 4 yn dynodi perygl sylweddol, bydd pob perygl â sgôr o 4 neu ragor yn symud ymlaen i gam nesaf MyHACCP (Egwyddor 1.3). Bydd pob perygl â sgôr o 3 neu lai yn cael ei reoli drwy gyfrwng rhaglenni hanfodol effeithiol.

Sgôr difrifoldeb

 (1-3)

3

3

6

9

2

2

4

6

1

1

2

3

 

1

2

3

 

 

Sgôr tebygolrwydd (1-3)